Қазақстандағы республикалық референдумды байқау үшін 359 халықаралық байқаушы аккредиттелді
Референдумға халықаралық байқаушыларды аккредиттеу аяқталды: 38 ел мен 11 халықаралық ұйымнан 359 байқаушы референдумды бақылайды
Қазақстанда республикалық референдумға жүйелі дайындық жалғасуда, оның аясында дауыс беру рәсімдерінің ашықтығы мен оларға сенімді қамтамасыз етуге ерекше назар аударылуда. Бұл үдерісте халықаралық байқаушылардың қатысуы маңызды рөл атқарады.
Қазақстан Республикасы Орталық референдум комиссиясы төрағасының орынбасары Мұхтар Ерманның хабарлауынша, 2026 жылғы 9 наурыз сағат 18:00-дегі жағдай бойынша, яғни аккредиттеуге өтінімдерді қабылдау аяқталған сәтте Қазақстан Республикасының Сыртқы істер министрлігі Орталық референдум комиссиясына 38 шет мемлекет пен 11 халықаралық ұйымнан 359 байқаушының кандидатурасын ұсынды.
Оның айтуынша, халықаралық байқаушылардың қатысуы референдумның ашықтығы мен айқындығын қамтамасыз етудің маңызды элементі болып табылады. Қазақстан Республикасы халықаралық байқау институтын дамыту жөніндегі өз халықаралық міндеттемелерін дәйекті түрде орындап келеді.
Халықаралық байқаушылардың қатысуының құқықтық негізі «Республикалық референдум туралы» Конституциялық заңның 6-бабының 4-тармағында көзделген. Оған сәйкес, референдум өткізу кезінде шет мемлекеттер мен халықаралық ұйымдардың аккредиттелген байқаушылары қатыса алады.
Шетелдік байқаушылар референдумды байқауға Қазақстан Республикасының Орталық референдум комиссиясы Төрағасы мен Сыртқы істер министрінің шақыруы бойынша қатысады, ал олардың аккредиттелуі Қазақстан Республикасының Сыртқы істер министрлігінің ұсынуы негізінде Орталық референдум комиссиясы арқылы жүргізіледі.
Халықаралық байқау институтын ашу туралы шешім 2026 жылғы 12 ақпанда қабылданды. Аккредиттеу рәсімі 2026 жылғы 9 наурызда Астана уақытымен сағат 18:00-де аяқталды.
Осылайша, халықаралық байқаушылардың қатысуы Қазақстан Республикасында референдумды дайындау және өткізу процесінің ашықтығын қамтамасыз етудің маңызды элементі болып табылады.
359 наблюдателей из 38 стран и 11 международных организаций будут следить за референдумом в Казахстане
359 международных наблюдателей аккредитованы для наблюдения за республиканским референдумом в Казахстане
Завершена аккредитация международных наблюдателей к референдуму: 359 наблюдателей из 38 стран и 11 международных организаций будут наблюдать за референдумом
В Казахстане продолжается системная подготовка к республиканскому референдуму, в рамках которой особое внимание уделяется обеспечению гласности и доверия к процедурам голосования. Важную роль в этом играет участие международных наблюдателей.
Как сообщил заместитель председателя Центральной комиссии референдума Республики Казахстан Мухтар Ерман, по состоянию на 18:00 часов 9 марта 2026 года — к моменту завершения приема заявок на аккредитацию — Министерством иностранных дел Республики Казахстан в Центральную комиссию референдума представлены кандидатуры 359 наблюдателей из 38 иностранных государств и 11 международных организаций.
По его словам, участие международных наблюдателей является важным элементом обеспечения открытости и прозрачности референдума. Республика Казахстан последовательно выполняет свои международные обязательства по развитию института международного наблюдения.
Правовая основа участия международных наблюдателей закреплена пунктом 4 статьи 6 Конституционного закона Республики Казахстан «О республиканском референдуме», согласно которому при проведении референдума могут присутствовать аккредитованные наблюдатели иностранных государств и международных организаций.
Иностранные наблюдатели участвуют в наблюдении за референдумом по приглашению Председателя Центральной комиссии референдума и Министра иностранных дел Республики Казахстан, а их аккредитация осуществляется при Центральной комиссии референдума по представлению Министерства иностранных дел Республики Казахстан.
Решение об открытии института международного наблюдения было принято 12 февраля 2026 года. Процедура аккредитации завершилась 9 марта 2026 года в 18:00 часов по времени города Астаны.
Таким образом, участие международных наблюдателей остается важным элементом обеспечения прозрачности и открытости подготовки и проведения республиканского референдума в Республике Казахстан.
